
Hadis No: 1726
Ravi: ?bnu Abbas
Ben, Muhacirler'den bir ço?undan Kur'an ö?reniyordum. Abdurrahman ?bnu Avf, onlardan biri idi. (Ben Mina'da onun menzilinde iken, o da, Hz. Ömer'in son defa yapm?? oldu?u haccda onun yan?nda idi. Abdurrahman yan?ma dönü?te:) "Bugün Hz. Ömer'in yan?na gelen bir adam? ke?ke sen de görseydin. Dedi ki: "Ey mü'minlerin emiri, bir adam görsen ki sana; "Ke?ke Ömer ölmü? olsa da falancaya (Bezzar?n rivayetinde Talha ?bnu Ubeydillah'a) biat etsem. Vallahi Hz. Ebu Bekir (ra)'in biati çabucak oldu bitti" dese ne dersin?" dedi. Hz. Ömer bu söze (daha önce hiç görmedi?im kadar) öfkelendi ve: "?n?aallah bu ak?am halka hitab edip, (ahd ve mü?averede olmaks?z?n) idareyi gasbetmek isteyen bu heriflere kar?? onlar? uyaraca??m" dedi. Abdurrahman ilaveten dedi ki: "(Bunun üzerine) Hz. Ömer'e: "Ey mü'minlerin emiri," dedim, "böyle bir ?ey yapma. Zira hacc mevsiminde insanlar?n cühela ve serseri tak?m? biraraya gelir. Konu?mak üzere halk?n içinde do?ruldu?un zaman bunlar ola ki, etraf?nda ekseriyeti te?kil ederler. Korkum ?u ki, siz kalkar bir?eyler söylersiniz, o cahillerin her biri bir ba?ka ?ey anlar, esas ifade etmek istedi?iniz maksad tamamen kaybolur. ?u halde acele etmeyin, Medine'ye var?n. Oras? daru'l-hicret ve sünnettir (hicretin yap?ld???, sünnetin ya?and??? mahaldir). Orada f?k?h ulemas? ve insanlar?n e?raf?yla ba?ba?a kal?r, diledi?inizi rahatça söylersiniz. Alimler sözlerinizi eksiksiz ö?renirler ve maksad?n?z ne ise onu anlarlar." (Bu sözüm üzerine) Hz. Ömer (ra): "Pekala, vallahi in?aallah Medine'ye vard???mda ilk f?rsatta bu toplant?y? aktedece?im!" dedi. ?bnu Abbas (ra) devamla dedi ki: "Zilhicce'nin sonlar?nda Medine'ye geldik. Cuma günü ö?le olur olmaz camiye gitmede acele ettim." Rezin ?u ilavede bulundu: "Ö?le s?ca??nda ç?kt?m." Sonra önceki hadisi anlatmaya (?bnu Abbas) devam etti ve dedi ki; "(Camiye gelince) Said ?bnu Zeyd ?bni Amr ?bni Nüfeyl (ra)'i minberin kö?esinde oturmu? buldum. Dizim dizine de?ecek ?ekilde yan?na oturdum. (Sa??ma soluma bakmaya) ba?lamadan Ömer ?bnu'l-Hattab (yerinden minbere do?ru) ç?kt?. Onun gelmekte oldu?unu görünce yan?mdaki Said ?bnu Zeyd ?bni Amr ?bni Küfeyle: "Bu ö?le, Ömer, halife oldu?u günden beri hiç yapmad??? bir konu?ma yapacak" dedim. Zeyd, söyledi?imi ho? kar??lamad? ve: "Daha önce konu?mad??? ?eyi konu?mas? ne mümkün!" deyip beni reddetti. Hz. Ömer (ra) minbere oturdu. Müezzin ezan?n? tamamlay?nca, do?ruldu. Cenab-? Hakk'a lay?k oldu?u hamd ve senada bulundu. Sonra ?unlar? söyledi: "Emma ba'd. Ben ?imdi sizlere, Cenab-? Hakk'?n söylememi takdir buyuraca?? bir konu?ma yapaca??m. Bilemiyorum, belki de ecelim yak?nd?r, (bu son hutbem olur). Kim bu sözlerimi anlar ve haf?zas?na alabilirse bine?inin götürdü?ü her yerde nakletsin. Kim de anlam?? olmaktan korkarsa, hiç kimseye hakk?mda yalan söylemesin! Helal etmiyorum. Allah celle ?anuhu, Muhammed (sav)'i hakla gönderdi, kendisine kitap indirdi. Allah'?n indirdikleri meyan?nda recm ayeti de vard?. Biz onu okuduk, anlad?k ve ezberledik. Resulullah (sav) recm cezas? verdi. O'ndan sonra da bizler verdik. ?ahsen aradan fazla zaman geçince, baz?lar?n?n ç?k?p: "Allah'?n kitab?nda biz recm ayeti bulam?yoruz" diyerek Allah'?n indirmi? oldu?u bir farz? terkedip sap?tmalar?ndan korkuyorum. Recm, Allah'?n kitab?nda muhsan, yani bali?, akil, sahih bir evlilikle evlenmi? ve gerdek yapm?? oldu?u halde zina eden kad?n ve erkeklere -isbatlay?c? beyyine veya hamilelik, veya itiraf oldu?u takdirde" uygulanmas? gereken bir hakt?r." Zina haddiyle ilgili babta zikri geçmi? olan ?bnu Abbas hadisi (1589 numaral? hadis) gibi zikrettikten sonra dedi ki: "...Ve dahi bana ula?t? ki, birileri ?öyle demi?: "Ömer ölünce, (herkesle isti?are, biat aramaks?z?n) falancaya biat edece?im." Sak?n ha! Hiç kimseyi, "Hz. Ebu Bekir'in seçimi de oldu bittiye geldi. (Biz de onun seçilme tarz?na uygun olarak birini seçebiliriz)" gibi sözler aldatmas?n. Haberiniz olsun, -evet onun seçimi çabuk olmu?tur bu do?ru- ancak, Allah (umumiyetle çabuk yap?lan i?lerde bilahere kar??la??lan) ?erlerden (bu ümmeti) korumu?tur. Sizden hiç kimseye, Hz. Ebu Bekir (ra)'e yap?ld??? ?ekilde (alaka gösterilerek) boyunlar koparcas?na nazarlar çevrilip ba? uzat?lmaz. Öyle ise, Müslümanlar?n isti?are ve te'yidi tahakkuk etmeksizin kim bir ba?kas?na biat ederse bilsin ki, ne biat edene, ne de edilene itibar edilmeyecektir. Böyle bir biat akdi, edeni de edileni de ölüme maruz b?rakacakt?r. (Hz, Ebu Bekir'e yap?lan biat böyle k?t dü?üncelilerin zannetti?i gibi de?ildir, iç yüzünü anlatay?m:) Resulullah (sav)'in ruhunu Cenab-? Hakk kabzetti?i vakit, haberimiz oldu ki, Ensar büyük bir grup halinde bizden ayr? olarak Beni Saide sakifinde toplanm??lar. Ali, Zübeyr ve bunlarla birlikte (Abbas gibi di?er) baz?lar? bizden ayr?larak (cenazeyle me?gul olmak üzere) geride kald?lar. Muhacirler de Hz. Ebu Bekir (ra)'in etraf?nda topland?lar. Hz. Ebu Bekir'e: "Ey Ebu Bekir, haydi ?u Ensari karde?lerimizin yanlar?na gidelim!" dedim. Onlara (bir an önce yeti?mek üzere) yürüdük. Yak?nlar?na var?nca, onlardan iki salih zatla kar??la?t?k, Kavmin (Sa'd ?bnu Ubade'yi halife seçme hususundaki) kararlar?n? zikrettiler, sonra da: "Ey Muhacirler cemaati nereye gidiyorsunuz?" diye sordular. Biz: "?u Ensari karde?lerimize gidiyoruz!" dedik. "Hay?r, onlara yakla?may?n, hükümlerim versinler" dediler. Ben: "Vallahi onlara gidece?iz" dedim ve yürüdük. Onlar? Beni Saide sakifinde bulduk. Ortalar?nda üzeri örtülü birisi vard?. "Bu da kim?" dedim. Sa'd ?bnu Ubade'dir!" dediler. Ben: "Nesi var?" diye sordum. "Titriyor!" dediler. Biraz oturmu?tu ki, hatipleri ?ehadet getirerek söze ba?lad?. Cenab-? Hakk'a lay?k oldu?u hamd ve senay? ifade ettikten sonra ?u konu?may? yapt?: "Emma ba'd! Biz Allah'?n ensar? ve ?slam'?n ordusuyuz. Siz ey Muhacirler, as?l kavminden kopup gelmi? (içimizde) az bir grupsunuz!" (Anlad?k ki) bunlar, aslen müstehak oldu?umuz fonksiyonumuzdan bizi koparmak, emirlikten uzak tutmak istiyorlard?. Hatip sözlerini tamamlay?nca konu?mak arzu ettim. Bu esnada, içimden söyleyecek güzel sözler haz?rlam??t?m, bunlar ho?uma da gitmi?ti. Bunlar? Ebu Bekir (ra)'in huzurunda söylemek istiyordum. Ben bazan onun hiddetini yat??t?r?yordum. Konu?mak istedi?im s?rada Ebu Bekir: "Acele etme!" dedi. Onu öfkelendirmek istemedim (ve konu?maktan vazgeçtim). Ebu Bekir (ra) konu?tu. O asl?nda benden daha çok hilme sahip , daha vakur idi. Allah'a yeminle söylüyorum, içimde haz?rlad???m bütün güzel sözleri eksiksiz ayn? güzellikte ve hatta daha da güzel bir biçimde bu konu?mas? esnas?nda söyledi. Demi?ti ki: "Hakk?n?zda söyledi?iniz hay?r (ve fazilet ne varsa) hepsine lay?ks?n?z. Ancak bu (emirlik) i?i, Kurey? kabilesine (me?ru) tan?n?r. Onlar, neseb yönüyle de, yurt yönüyle de Arab'?n ortas?nda yer al?r. Ben sizin için ?u iki ?ah?stan birini uygun buldum, bunlardan hangisini isterseniz ona biat edin!" Böyle deyip "benim ve Ebu Ubeyde ?bnu'l-Cerrah'?n- ellerimizden tuttu. Ebu Bekir, ikimizin aras?nda oturuyordu. Onun (ikimizi imaml??a teklif eden cümlesinden ba?ka) bütün söyledikleri ho?uma gitti. Vallahi, Ebu Bekir'in bulundu?u bir kavmin ba??na emir seçilmektense, ortaya ç?kar?l?p boynunum vurulmas?n? gerektirecek bir günah i?lemek bana daha sevgili gelirdi. Ancak, nefsimin bana ölüm an?nda ho? gösterdi?i ?eyi ?imdi bulam?yorum. Derken Ensar'?n (Hubab ?bnu'l-Münzir ad?ndaki) bir sözcüsü: "Beni (hasta hayvanlar?n ka??narak rahatlad?klar?) ka??nma çubukca??z?, yasland??? dikme ile ayakta duran hurma fidanc??? kabul edin (ve fikrimi dinleyin. Diyorum ki): "Sizden bir emir, bizden de bir emir olsun, ey Kurey? cemaati!" dedi. Bunun üzerine her kafadan bir söz ç?kmaya ba?lad?, gürültü ço?ald?. Öyle ki ihtilaf ç?kacak diye korktum. Hz. Ebu Bekir'e: "Ey Ebu Bekr, uzat elini!" dedim. Elini uzatt?, ben ona biat ettim. Muhacirler de biat ettiler. Sonra da Ensar biat etti. Sa'd ?bnu Ubade (ra)'nin üzerine at?ld?k. Derken onlardan biri: "Sa'd ?bnu Ubade'yi öldürdünüz!" demez mi? Ben de: "Sa'd ?bnu Ubade'yi Allah öldürsün!" dedim. Hz. Ömer (ra) der ki: "Vallahi biz, Hz. Peygamber (sav)'?n defni s?ras?nda, Hz. Ebu Bekir'in seçiminden daha ehemmiyetli bir ?ey dü?ünemedik. Biat gerçekle?meden halk? terketmemiz halinde, oradan ayr?l?nca, arkam?zdan kendilerinden birini halife seçiverecekler diye korktuk. Böyle bir durumda ya bize de raz? olmaya olmaya biat edecek veya muhalefet edecek ikisi de fesad olacakt?. Bilesiniz, Müslümanlarla isti?are etmeden kim bir ba?kas?na biat ederse, ne biat edene, ne de kendisine biat edilene itibar edilmez, ikisinin de öldürülmesinden korkulur. [Müslim'de hadis muhtasar olarak kaydedilmi?tir.]
|
|